Rak płuc
Głównym czynnikiem ryzyka zachorowania na raka płuca stanowiącym 80% - 90% wszystkich przyczyn, jest palenie papierosów, zarówno czynne (20x większe ryzyko niż osób niepalących) jak i bierne - dzieci i współmałżonkowie palaczy (3x większe zagrożenie).
Zawodowe- związki powstające przy produkcji koksu, gazyfikacji węgla, związki ołowiu, berylu, chromu, niklu, azbest, benzydyna, eter, smoła pogazowa
Środowiskowe- zanieczyszczenie powietrza spalinami
Uwarunkowania dziedziczne.
Objawy:
Rak płuca jest rozpoznawany zazwyczaj w zawansowanym stadium. Miarą trudności we wczesnym rozpoznawaniu jest odsetek chorych leczonych chirurgicznie, stanowiący 16%, w Polsce około 10%. Objawy związane z chorobą są zazwyczaj związane z obecnością masy guza w oskrzelach. Należą do nich takie objawy niecharakterystyczne jak kaszel (u 80% chorych), nawracające stany zapalne (40%), duszność (15%), bolesność w obrębie klatki piersiowej (15%). Ten ostatni objaw związany jest z naciekaniem opłucnej, śródpiersia, ściany klatki piersiowej, pni nerwowych.Uwagę powinno się zwrócić też na stałe, silne bóle barku i ramienia, a także zwężenie źrenicy, opadnięcie powieki oraz zapadnięcie się gałki ocznej. Taki zestaw objawów nosi nazwę zespołu Pancoasta i może mieć związek z naciekaniem przez nowotwór splotu barkowego i pnia współczulnego, które są ważnymi strukturami układu nerwowego przebiegającymi w obrębie górnej części klatki piersiowej.
Nowotwory płuc podzielono na podstawie tego, jak wyglądają pod mikroskopem. Na typ drobnokomórkowy (jeden z najzłośliwszych) oraz niedrobnokomórkowe, których jest kilka typów (można tu wyróżnić raka płaskonabłonkowego kolczystokomórkowego, wielkokomórkowego oraz gruczołowego). Mogłoby się wydawać, że podział ten będzie miał znaczenie głównie dla histopatologa, tak jednak nie jest. Różne typy nowotworu w odmienny sposób reagują na leczenie: naświetlanie czy chemioterapię.
